آنقوزه anqoze
Assa_Foetid
آنقوزه , انقوزه يا حلتيت , شيرابه اي قهوه اي رنگ داراي تركيب الئوگم رزيني است . اين شيرابه كه به دو نوع شيرين و تلخ وجود داشته و بوئي بسيار تند و بد , شبيه به بوي سير و رنگ شيري تا قهوه اي تيره دارد , از گياه آنقوزه يا خوراكما , آنگوراكما , كورن کما كه با نام علمي:
از تيره چتريان (Umbelliferae ) حاصل مي گردد . آنگوزاكما گياهي پايا بومي نواحي جنوبي ايران بوده , ريشه اي راست , گوشتدار و نسبتاٌ ضخيم و ساقه اي قوي و خشن دارد. برگهاي آن در سطح زمين گسترده و عموماٌ تعداد زيادي انشعاب داشته و ميوه آن به شكل بيضوي مسطح و داراي بال مشخص است. براي بدست آوردن انقوزه به دو صورت عمل مي كنند .
1- قسمتهاي از ساقه و يا ساقه نزديك به يقه گياه را شكاف عمودي ايجاد مي كنند و بدين صورت شيرابه گياه خارج شده بر روي گياه يا داخل گودي كه پاي گياه حفر شده است جمع مي گردد و نوع مرغوب انقوزه و از نوع شيرين يا اشكي است.
2 - گياه را از محل يقه قطع مينمايند لذا شيرابه گياه با سرعت خارج شده و در گودال حفر شده پاي گياه جمع مي گردد. پس از چند روز مجدداٌ يك ورقه از ريشه را جدا مي كنند و باز هم صمغ گياه خارج مي گردد و اين عمل را تا چند مرتبه تكرار مي كنند . برداشت نوبتهاي اول كه رنگ روشن دارد نوع شيرين يا اشكي (تصوير بالا ) و برداشتهاي نوبتهاي بعدي كه رنگي تيره دارد نوع آنقوزه تلخ (تصويرپايين )بحساب مي آيد كه ارزشي كمتر از نوع شيرين دارد . هر دو مورد از اقلام صادرات مهم ايران است .
آنقوزه بعنوان برطرف كننده انگلها ي روده اي و باد شكن و خلط آور مصرف سنتي دارد
